Köpeklerde Eğitimin Sınırları ve Türleri

Köpek ailesi oldukça geniştir .Bu aile içinde yer alan türler , birbirlerinden çok farklı özelliklere sahiptir . Bedensel yapı , güçlülük , çeviklik , koşma hızı , yüzme yeteneği , soğuga , sert iklime dayanma gücü , sıcağa tahammül , koku ve ses algılama ve kavrama , öğrenme, uygulama , yurtıcılık – kavgacılık , uysallık – kabullenme , başkaları ile bağdaşma , yalnız tek sahibe baglanabilme gibi pisişik özellikler açısından da farklar görülmektedir .

Bazı cinsler , ince ve küçük yapıları ile yalnızca birer oyuncak ve süs köpeğidir . Ancak bunlardan bir bölümü süs köpeği olmakla biirlikte , hırsızlara karşı uyarı görevini başarı ile yapabilirler . Aynı türden bazılarıysa , iyi iz sürücü , fare , köstebek gibi zararlıların amansız düşmanı olabilirler .Kimi köpek , her an tetikte , uyanık ve hırçındır . Kuvvetli ve güçlü bir yapıya sahiptir . Eğitildiğinde güvenilir bir bekçi , yaman bir koruyucu olabilir . Ancak bunlar , aile içinde , gelen gidenin , çocukların arasında barındırılmaya elverişli değillerdir . Kimileri ise , son derece uysaldır . Çocukların kendilerine yükleyeceği rahatsızlıklara ağırbaşlı ve tevekkülle katlanır , oyunlarına severek neşeyle katılırlar .

Fiziki yetenekleriyle yarışılamaz birer koşucu olanlar , kızak çekenler , sirklerde beceri dolu gösterileriyle bizi hayran bırakanlar , kara ve denizde kazaya uğrayanları kurtaranlar , yüksek koku alma yetenekleri ile av için yaratılmış olanlar , iz sürenler , avı bulup getirenler gibi çeşitli üstünlüklere sahip olan türler vardır .

Köpeği eğitirken , bu türe özgü yetenekleri bilmek ve bu yeteneklere uygun eğitim vermek büyük önem taşır . Çünkü her köpek , yeteneği olan konuda daha başarılı olabilir . Her köpek türüne özgü üstün nitelik ve özelliklerini tanımak ve bilmek gerekir . Köpek yetiştirmek isteyen kişi , istek ve amaçları dogrultusunda bir köpek seçmelidir . Yaradılışlarına aykırı bir eğitime tabi tutulan köpek de kendine güvenini yitirir . Başarısızlık karşısında yılgınlıga düşer sağlıksız ve mutsuz olur .

Köpek , eğitimle pek çok şey öğrenebilir . Sahibine ve çevresindekilere büyük yarar sağlayabilir . Ancak bu eğitim bilinçli olmalıdır ve temelde , köpeğin sahip olduğu yeteneklere dayanmalıdır . Çünkü her köpek kendi yetenekleri ile sınırlıdır . Eğitici ne denli beceri sahibi olursa olsun bu sınırlar büyük sıçramalarla aşılamaz . Bu nedenle uygulanacak eğitimin , köpeğin aşağıda anlatılan niteliklere göre saptanması gerekir . Buna göre eğitim , Köpeğin ;

a ) Bedensel Özelliklerine :

İri ve narin yapılı oluşuna , çevik , hareketli ve hızlı bir koşucu olup olmamasına ; iyi yüzüp yüzememesine , görev verilecek koşullara dayanacak güç ve özelliklere sahip bulunup bulunmamasına ;

b ) Duyum ve Algılamalarıyla ilgili yeteneklerine :

Gözlerinin keskin , kulaklarının duyarlı , burnunun yeterince hassas olup olmamasına ;

c ) Mizacıyla ilgili özelliklerine :

Saldırgan veya uysal , atak veya soğukkanlı , cesur veya korkak , sinirli veya sakin , gürültücü veya sessiz , istekli ya da isteksiz , kararlı veya kararsız , enerjik veya ağırbaşlı oluşuna ;

d ) Zekasıyla ilgiliözelliklerine :

Geç veya çabuk öğrenmesine , öğrendiklerini unutup unutmamasına , bir eğitim evresi içinde kavrayabileceği komut sayısına göre saptanır , düzenlenir ve sürdürülür .

Bazı türlerin digerlerine oranla daha yüksek bir öğrenme ve bellek gücüne sahip olduğu belirlenmiştir . Bunlar çoğunlukla , toplumun beğenisini kazanıp yaygın biçimde yetiştirilen türlerdir . Bir iki ırk örnek verilmek gerekirse ; Kanişler , Kurt Köpekleri , Labrador ve Golden Retriever , Doberman Pincher , Collie ve ülkemizde yerli ırk olan Kangal çoban köpeği sayılabilir . Bununla birlikte her köpek eğitilmelidir . Köpek , herhangi bir yarar amacıyla ve belirli bir görev için yetiştirilmiyor olsa bile belirli bir oranda eğitilmesi , ev halkının sağlıgı ve rahatlığı açısından zorunludur .

Eğitim iki genel başlık altında incelenebilir :

a ) Genel Eğitim

b ) Özel Eğitim

Genel eğitim , her köpeğin alması gereken temel terbiye ve alışkanlıkları içerir. Belirli bir mahalde ve kendine ayrılan yerde yatma alışkanlığı , yalnızca kabına konan ve sahibi tarafından kendisine verilen yiyecekleri yeme alışkanlığı , yuva ve yatağını temiz tutma alışkanlığı , ev eşyalarına ve bahçeye zarar vermeme alışkanlığı , diğer canlılar sosyal olma alışkanlığı , adını öğrenme , Dur , Gel , Otur , yat , bekle gibi komutları öğrenmesini kabaca öğrendiği eğitim kategorisidir .

Özel eğitim ise , adından da anlaşıldığı gibi köpeğin , bekçilik , koruma , izsürme , av bulma , avı getirme , kızak çekme , körlere kazazedelere yardım etme , savaş , polis ve jandarma hizmetlerinde görev alma , show veya oyunculuk nitelikleri taşıyan numaralar öğrenme gibi çalışmalar örnek verilebilir. Yani özel eğitimden kastımız köpeğinizin temel ve İleti itaat eğitimlerinden sonra alıcagı uzmanlaşma eğitim kategorisinin kabaca ismidir.

Bir Cevap Yazın